Ξεκίνησε στο Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή το ερευνητικό πρόγραμμα για την αστική βιοποικιλότητα μέσω της δακτυλίωσης πουλιών με τη στήριξη του Ιδρύματος Α. Γ. Λεβέντη.
Ξεκίνησε η υλοποίηση του ερευνητικού προγράμματος «Η αστική βιοποικιλότητα μέσα από τη μελέτη των πουλιών με τη μέθοδο της δακτυλίωσης» στο Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή, με την υποστήριξη του Ιδρύματος Α. Γ. Λεβέντη. Το πρόγραμμα στοχεύει στη συστηματική μελέτη της ορνιθοπανίδας της Αττικής και ιδιαίτερα της βορειοανατολικής Αττικής, συμβάλλοντας στην κατανόηση της αστικής βιοποικιλότητας και των οικολογικών χαρακτηριστικών των πουλιών που ζουν ή διέρχονται από την περιοχή.
Στο πλαίσιο του έργου θα πραγματοποιείται δακτυλίωση πουλιών, μια διεθνώς αναγνωρισμένη επιστημονική μέθοδος που επιτρέπει την αναγνώριση και παρακολούθηση μεμονωμένων ατόμων μέσω ενός μοναδικού κωδικού σε ειδικό δαχτυλίδι. Μέσα από τη συλλογή και ανάλυση δεδομένων, θα μελετηθούν οι μεταναστευτικές διαδρομές, ιδίως των στρουθιόμορφων ειδών, οι περιοχές φωλιάσματος, ανάπαυσης και διαχείμασης, καθώς και σημαντικές βιολογικές παράμετροι όπως η πτερόρροια, οι μεταβολές βάρους και λίπους, η θνησιμότητα και οι πληθυσμιακές τάσεις.
Οι δράσεις θα υλοποιούνται καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους από πιστοποιημένους δακτυλιωτές, με τη συμμετοχή και εκπαιδευόμενων, ενισχύοντας παράλληλα την εκπαίδευση και τη διάδοση της επιστημονικής γνώσης. Η υλοποίηση ακολουθεί αυστηρά διεθνή πρότυπα, διασφαλίζοντας την ασφάλεια και ευημερία των πουλιών. Τα αποτελέσματα του προγράμματος αναμένεται να συμβάλουν ουσιαστικά στην προστασία και διαχείριση της αστικής βιοποικιλότητας, προσφέροντας πολύτιμα δεδομένα για την επιστημονική κοινότητα και την περιβαλλοντική πολιτική.
Η υπεύθυνη των Συλλογών του Μουσείου Δρ Μαρίας Δημάκη, (Δακτυλιώτρια και Εκπαιδεύτρια για τις ανάγκες του προγράμματος) αναφέρει χαρακτηριστικά για το πρόγραμμα, παρακάτω:
Η δακτυλίωση είναι μία επιστημονική μέθοδος μελέτης των άγριων πουλιών. Τοποθετώντας, στο πόδι ενός πουλιού, ένα δαχτυλίδι, το οποίο έχει χαραγμένο πάνω του έναν μοναδικό κωδικό, μπορούμε να αναγνωρίσουμε το συγκεκριμένο άτομο, σε περίπτωση που ξαναβρεθεί, ζωντανό ή νεκρό, σε οποιοδήποτε σημείο της γης.
Τα πουλιά συλλαμβάνονται με την τοποθέτηση ειδικών διχτυών που χρησιμοποιούνται στις κατάλληλες περιοχές. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται για τη σύλληψη και δακτυλίωση κυρίως μικροπουλιών (Στρουθιόμορφα).
Με τη μέθοδο της δακτυλίωσης μπορούν να μελετηθούν:
- Οι μεταναστεύσεις και άλλες μετακινήσεις των πτηνών.
- Οι περιοχές φωλιάσματος, ανάπαυσης, διαχείμασης
- Η διαδικασία πτερόρροιας
- Οι μεταβολές του βάρους και του λίπους
- Η διάρκεια ζωής των διαφόρων ειδών
- Οι πληθυσμιακές μεταβολές
- Η θνησιμότητα
- Ο ρυθμός ανάπτυξης
- Η σωματομετρία των πτηνών
Ο χειρισμός των πουλιών γίνεται με τρόπο που δεν επηρεάζει την περαιτέρω συμπεριφορά και επιβίωσή τους, κατά τα πρότυπα των κέντρων δακτυλίωσης όλης της Ευρώπης (www.euring.org). Στην Ελλάδα υπεύθυνος φορέας για τις δακτυλιώσεις πουλιών είναι το Ελληνικό Κέντρο Δακτυλίωσης Πουλιών (ΕΚΔΠ). Τα ελληνικά δαχτυλίδια έχουν χαραγμένο πάνω τους: Zoological Museum Athens University και έναν μοναδικό αριθμό «ταυτότητας».
Σχετικά με το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή
Το Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Γουλανδρή είναι ένα κοινωφελές ίδρυμα που έχει ως αποστολή την περιβαλλοντική Έρευνα και Εκπαίδευση για την προστασία της Φύσης. Από την ίδρυσή του μέχρι σήμερα, αποτελεί σημείο αναφοράς για τη μελέτη και την κατανόηση του ελληνικού φυσικού πλούτου, αλλά και για την καλλιέργεια περιβαλλοντικής συνείδησης στην κοινωνία. Σήμερα το Μουσείο ως πρότυπο κέντρο περιβαλλοντικής έρευνας και εκπαίδευσης, αποτελεί κέντρο συνεργασίας και καινοτομίας για την προστασία του Περιβάλλοντος την αειφόρο διαχείριση της Βιοποικιλότητας και την αντιμετώπιση της Κλιματικής αλλαγής.
Σχετικά με το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη
Το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη ιδρύθηκε τον Μάιο του 1979 ως αποτέλεσμα των προσδοκιών του Αναστασίου Γ. Λεβέντη, ο οποίος έθεσε και τους βασικούς άξονες της δράσης του. Διανύοντας την τέταρτη δεκαετία, το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη –εκτός από το εκτεταμένο κοινωφελές πρόγραμμά του και την καινοτόμο δράση του στους τομείς της προστασίας του περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας– έχει να επιδείξει ένα σημαντικό έργο στη μελέτη του πολιτισμού και της ιστορίας της Κύπρου, της Ελλάδας και του Ελληνισμού της Διασποράς.
Μέσα από ένα διεθνές πρόγραμμα υποστήριξης ελληνικών σπουδών, με την ενίσχυση ποικίλων εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, με τη συστηματική χορήγηση υποτροφιών, με τη διαρκή συνεισφορά στην ακαδημαϊκή έρευνα, το Ίδρυμα Α. Γ. Λεβέντη ακολουθεί με συνέπεια το όραμα του ιδρυτή του.
Φωτογραφίες: Μ. Δημάκη, Γ. Πετρόπουλος, Γ.Ιωαννίδης
